ข้าวดัชนีน้้ำตาลต่ำ (Low Glycemic Index : GI )
จากข้อมูลรายงานสถานการณ์โรคเบาหวานจากสหพันธ์โรคเบาหวานนานาชาตปี 2567 พบว่าในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มีจำนวนผู้ป่วยโรคเบาหวานช่วงอายุ 20-79 ปี ประมาณ 106.9 ล้านคน โดยในประเทศไทยพบประมาณ 6.4 ล้านคน และยังคงมีแนวโน้มเพิ่มสูงเรื่อยๆ โดยปัจจัยหลักของโรคคือพฤติกรรมการบริโภคอาหารที่ไม่ดีนัก ดังนั้นแพทย์จึงมักแนะนำให้ผู้ป่วยเบาหวานควรบริโภคอาหารที่มีดัชนีน้ำตาลต่ำมากกว่าอาหารชนิดอื่น
ขอบคุณข้อมูลจาก International diabetes federation (IDF), 2024
ข้าวดัชนีน้ำตาลต่ำคืออะไร?
ข้าวดัชนีน้ำตาลต่ำ (Low Glycemic Index rice) คือ ข้าวที่เมื่อกินแล้วจะย่อยช้ากว่าข้าวปกติ ทำให้น้ำตาลในเลือดเพิ่มช้าลง เนื่องจากองค์ประกอบของคาร์โบไฮเดรตข้าวชนิดนั้นทนต่อการย่อยของเอนไซม์อะไมเลสมากกว่าจึงทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดต่ำ ซึ่งวัดได้จาก ค่าดัชนีน้ำตาล (Glycemic Index) หรือ GI ข้าว GI ต่ำ มักพบในข้าวเจ้าเพราะมีอมิโลส สูงกว่าข้าวเหนียว แต่ถึงอย่างไรก็ตามองค์ประกอบอื่นๆ ของเมล็ดข้าวก็ส่งผลต่อค่า GI เช่นกัน โดยขึ้นอยู่กับสายพันธุ์นั้นๆ
คุณสมบัติของข้าวดัชนีน้ำตาลต่ำ
- ค่าดัชนีน้ำตาล (GI) ปานกลางถึงต่ำ : GI = 56-69 คือ ปานกลาง, GI ≤ 55 คือ ต่ำ
- ช่วยลดการหลั่งอินซูลิน : เมื่อระดับน้ำตาลในเลือดคงที่ อินซูลินจะหลั่งลดลง
- โครงสร้างคาร์โบไฮเดรตดูดซึมช้า : ข้าวที่มีอมิโลสสูงจะทนต่อการย่อยมากกว่าข้าวที่มีอมิโลสต่ำ
- ใยอาหารสูง : โครงสร้างใยอาหาร (Fiber) ทนต่อการย่อยของเอนไซม์ได้นาน
ข้าวที่มีดัชนีน้ำตาลต่ำ
- กลุ่มข้าวดัชนีน้ำตาลต่ำ เป็นกลุ่มที่ถูกปรับปรุงพันธุ์มาแล้วและมีคุณสมบัติเฉพาะที่ให้ค่า GI ต่ำ เช่น กข 43 มีค่า GI อยู่ในระดับปานกลางถึงต่ำ นอกจากนี้กลุ่มข้าวที่มีอมิโลสสูง เช่น เจ๊กเชย ก็มีค่า GI ต่ำเช่นกัน เนื่องจากทนต่อการย่อยมากกว่ากลุ่มข้าวที่มีอมิโลสต่ำอย่างข้าวเขียว ซึ่งมีปริมาณอมิโลสต่ำกว่า 10% ทำให้ย่อยง่ายและเร็วกว่า แต่ทั้งนี้ค่า GI ไม่ได้ขึ้นอยู่กับอมิโลสเพียงอย่างเดียว แต่มีองค์ประกอบในเมล็ดอื่น ๆ ที่ส่งเช่นกัน โดยแตกต่างกันในแต่ละสายพันธุ์
- กลุ่มข้าวใยอาหารสูง : เช่น ข้าวกล้อง ข้าวซ้อมมือ เป็นต้น เนื่องจากมีการขัดสีข้าวน้อย จึงยังคงมีใยอาหารสูงช่วยชะลอการดูดซึมน้ำตาลเข้าสู่เลือด ข้าวโภชนาการสูง
- ข้าวโภชนาการสูง : เช่น ข้าวไรซ์เบอร์รี่ ข้าวทับทิมชุมแพ ข้าวสังข์หยด เป็นต้น เนื่องจากเป็นข้าวโภชนาการสูง มีสารที่เป็นประโยชน์และสามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ ข้าวกลุ่มนี้มักเป็นข้าวเยื่อหุ้มเมล็ดมีสี เนื่องจากผ่านกระบวนการสีน้อยกว่าข้าวขาว จึงยังคงเหลือคุณค่าโภชนาการมากกว่าพันธุ์อื่น
ขอบคุณข้อมูลจาก Pithaporn et al., 2020
“ข้าว” เป็นอาหารหลักซึ่งเป็นแหล่งคาร์โบไฮเดรตสำคัญ และสายพันธุ์ส่วนใหญ่ให้ค่า GI สูง จึงอาจไม่เหมาะกับผู้บริโภคบางกลุ่ม ดังนั้น “ข้าวดัชนีน้ำตาลต่ำ” จึงเป็นอีกทางเลือกสำหรับกลุ่มคนรักสุขภาพ และผู้ที่มีภาวะน้ำตาลในเลือดสูง เช่น ผู้ป่วยโรคเบาหวาน หรือโรคอ้วน
