สถานีวิจัยรวมใจ พัฒนาความรู้

  • ชื่อสายพันธุ์/พันธุ์

    อาร์เจ11 (RJ11)

  • ชนิด/ประเภท

    ข้าวขาวพื้นแข็ง

  • ชนิดของสายพันธุ์/พันธุ์

    ไม่ไวต่อช่วงแสง

  • อายุเก็บเกี่ยว

    105 วัน

  • การให้ผลผลิต

    เฉลี่ย 1,030 กิโลกรัมต่อไร่

  • พื้นที่แนะนำ

    นาชลประทาน

  • ความต้านทานต่อโรคและแมลงที่สำคัญ

    ต้านทานเพลี้ยกระโดดปานกลาง

ติดต่อสอบถาม

ศูนย์วิจัยข้าว เพื่อชาวนาไทย

088 888 8000

ข้าวพันธุ์ อาร์เจ11

แหล่งที่มาและประวัติพันธุ์

ข้าวพันธุ์อาร์เจ11 (RJ11) เป็นข้าวเจ้าขาวพื้นแข็ง ไม่ไวต่อช่วงแสง อายุสั้น ทรงกอตั้งตรง ลำต้นแข็งแรง แตกกอดี เริ่มการผสมพันธุ์ในปี พ.ศ. 2559 เกิดจากการผสมพันธุ์ระหว่างข้าวสายพันธุ์ กข57 เป็นข้าวเจ้าไม่ไวต่อช่วงแสง กอตั้ง ลำต้นค่อนข้างแข็ง เป็นสายพันธุ์แม่ และข้าวสายพันธุ์ RJ17010-2-2-4-1 1-2 เป็นสายพันธุ์พ่อ ซึ่งเป็นข้าวเจ้าสายพันธุ์ปรับปรุงขึ้นภายในสถานีวิจัยรวมใจพัฒนาความรู้ ดำเนินการผสม พันธุ์จนได้ลูกผสมชั่วที่ 1 (F1) ปล่อยให้มีการผสมตัวเองได้ลูกชั่วที่ 2 (F2) นำมาปลูกคัดเลือกโดยวิธีแบบ สืบประวัติ (Pedigree Method) คัดเลือกต้นข้าวที่ออกดอกเร็ว ลักษณะทรงต้นดี การติดเมล็ดดี รูปร่างเมล็ด เรียวยาว ปล่อยให้ผสมตัวเองได้ประชากรชั่วที่ 3 (F3) และประชากรชั่วที่ 4 (F4) จากนั้นนำไปปลูกคัดเลือก ในแปลงเกษตรกร จังหวัดสุพรรณบุรี เพื่อทดสอบการปรับตัวเบื้องต้น จนได้ข้าวสายพันธุ์ปรับปรุงชั่วที่ 5 (F5) นำมาปลูกคัดเลือกภายใน สถานีวิจัยรวมใจพัฒนาความรู้ จังหวัดปทุมธานี เพื่อประเมินลักษณะทางการเกษตร และองค์ประกอบผลผลิตเบื้องต้น ทำการคัดเลือกสายพันธุ์ที่มีการปรับตัวได้ดี ทรงต้นดี และให้ผลผลิตสูง จนได้ข้าวสายพันธ์ปรับปรุงชั่วที่ 6 (F6) ทำการปลูกทดสอบ 2 พื้นที่ ประกอบด้วย สถานีวิจัยรวมใจพัฒนา ความรู้ จังหวัดปทุมธานี และแปลงเกษตรกรจังหวัดสุพรรณบุรี และในปี พ.ศ. 2563 ทำการปลูกประเมิน ผลผลิตและองค์ประกอบผลผลิต พบว่า สายพันธุ์ RJP17-3-1-5-4-1-2-1 เป็นสายพันธุ์ข้าวขาวพื้นแข็ง ที่ปรับตัวได้ดีในพื้นที่ปลูกทดสอบและคัดเลือก ทั้ง 2 สถานที่ และให้ผลผลิตสูงถึง 1,030 กิโลกรัมต่อไร่ (ความชื้นร้อยละ 20) จึงได้ตั้งชื่อพันธุ์ว่า อาร์เจ11 (RJ11)

แผนผังการปรับปรุงพันธุ์

นาปรัง
2559

   ข้าวสายพันธุ์ กข57 x ข้าวสายพันธุ์ RJ17010-2-2-4-1-1-2

นาปี
2559
F1

ปลูกประชากร F1 เป็นแถวแบบต้นเดียว จำนวน 94 ต้น

นาปรัง
2560
F2

ปลูกประชากร F2 แบบรวม โดยวิธีปักดำจำนวน 1,500 ต้น

นาปี
2560
F3

ปลูกประชากร F3 ที่คัดมาได้ จำนวน 150 ต้น ปลูกแบบกอ ต่อแถว แล้วคัดเลือกกอที่มีเมล็ดเรียวยาว ไม่มีท้องไข่ไว้ได้ จำนวน 65 ต้น

นาปรัง
2561
F4

นำไปปลูกทดสอบผลผลิตแปลงเกษตรกร คัดเลือกได้ 12 สายพันธุ์

นาปี
2561
F5

นำมาปลูกคัดเลือกภายในสถานีฯ คัดเลือกได้ 6 สายพันธุ์

ปี
2562
F6

ปลูกทดสอบผลผลิต

ปี
256_

ปลูกประเมินผลผลิตและองค์ประกอบผลผลิต

ปี
2564

ข้าวพันธุ์อาร์เจ11 (RJ11)

สถานที่:
นาปรัง 2559 – นาปี 2560: สถานีวิจัยรวมใจพัฒนาความรู้ จังหวัดปทุมธานี

นาปรัง 2561: สแปลงเกษตรกร จังหวัดสุพรรณบุรี

นาปี 2561: สถานีวิจัยรวมใจพัฒนาความรู้ จังหวัดปทุมธานี

ปี 2562: สถานีวิจัยรวมใจพัฒนา ความรู้ และแปลง เกษตรกรจังหวัด สุพรรณบุรี

ลักษณะประจำพันธุ์ทางพฤกษศาสตร์

ลักษณะลำต้น

ทรงกอตั้ง ลำต้นแข็ง ปล้องสีเขียว ไม่หักล้มง่าย ความสูงของต้นถึงปลายรวง 129.2 เซนติเมตร

ลักษณะใบ

ใบเดี่ยว รูปแถบ กว้าง 1.57 เซนติเมตร ยาว 40.83 เซนติเมตร ปลายใบแหลม ขอบใบเรียบ แผ่นใบมีขน กาบใบสีเขียว ปลายแยกสองแฉก ยาว 2.03 เซนติเมตร หูใบสีเขียวอ่อน ใบสีเขียว มุมของแผนใบยอดใบตรง-เอน (น้อยกว่า 90 องศา) ใบธงตั้งตรง มุมใบธงทำมุม 30 องศา กับแนวดิ่ง กว้าง 1.87 เซนติเมตร ยาว 46.38 เซนติเมตร ใบแก่ช้า

ลักษณะดอก/รวง

ช่อดอกแบบช่อแยกแขนง (panicle) จำนวนรวงต่อกอ 22 รวง การแตกระแง้ปานกลาง คอรวงโผล่พ้นมาก (ฐานคอรวงพ้นกาบใบธง) กลีบรองดอกสีฟาง (ดอกย่อยสองดอกที่ลดรูปเหลือเฉพาะกาบล่าง) ยอดเกสรเพศเมียสีขาว รวงยาว 29.8 เซนติเมตร

ลักษณะเมล็ด

เปลือกเมล็ดสีฟาง มีขน ไม่มีหาง ข้าวเปลือกกว้าง 2.59 มิลลิเมตร ยาว 10.27 มิลลิเมตร หนา 2.01 มิลลิเมตร ข้าวกล้องรูปร่างเรียวยาว กว้าง 2.52 มิลลิเมตร ยาว 7.26 มิลลิเมตร หนา 1.92 มิลลิเมตร ข้าวสารสีใส น้ำหนักข้าวเปลือก 1,000 เมล็ด 28 กรัม จำนวนเมล็ดต่อรวง 176 เมล็ด การติดเมล็ดปานกลาง (ร้อยละ 75–90)

ติดต่อสอบถาม

ศูนย์วิจัยข้าว เพื่อชาวนาไทย

088 888 8000